Prompt Engineering: het verschil tussen “Hmm, net niet…” en “precies wat ik zocht!

De meeste gemeenten experimenteren inmiddels met AI. Denk aan het samenvatten van documenten, het schrijven van beleidsnotities of het beantwoorden van vragen van inwoners. Maar in de praktijk zie je één groot verschil tussen organisaties die écht waarde halen uit AI en organisaties die blijven hangen in “leuke proefjes”.

Prompt engineering is geen technisch trucje. Het is een bestuurlijke vaardigheid. Het bepaalt of AI een leuke extra blijft — of een serieuze versneller wordt van beleid, uitvoering en dienstverlening.

In dit artikel laat ik je op een wel heel praktische manier zien waarom dit zo belangrijk is aan de hand van een gemeentelijk scenario. Bij elk voorbeeld zie je direct het verschil tussen een slechte en een sterke prompt.

Tip: knip en plak deze prompts in een GenAI naar keuze (ChatGPT, Copilot, Claude, etc.) en zie real-time wat er gebeurt!

Slechte prompt

“Schrijf een plan voor duurzaamheid voor een gemeente”

Wat gebeurt er?
Je krijgt een algemeen, oppervlakkig verhaal die niet bruikbaar is voor besluitvorming.

Goede prompt

Je bent een beleidsadviseur duurzaamheid bij een middelgrote Nederlandse gemeente (±100.000 inwoners). Schrijf een conceptbeleidsplan (max. 800 woorden) gericht op het stimuleren van particuliere woningeigenaren van woningen gebouwd voor 1990, om hun woning te verduurzamen.

Neem mee:

• concrete maatregelen (subsidies, communicatie, samenwerking)
• rol van de gemeentelijke organisatie, bestuur én inwoners
• mogelijke barrières (financieel, gedragsmatig)
• 3 meetbare KPI’s

Schrijf in ambtelijke, maar toegankelijke stijl.

Waarom dit wél een goed conceptstuk oplevert?

Deze prompt neemt mee:

• Context (rol, type gemeente)
• Concrete output (beleidsplan)
• Structuur en inhoudelijke eisen
• Tone of voice

Het resultaat is direct bruikbaar als concept voor je beleidsstuk!

Slechte prompt

“Maak een tekst over isolatie voor inwoners”

Wat gebeurt er?
De tekst is te algemeen en mist aansluiting bij specifieke doelgroepen.

Goede prompt

Schrijf een brief voor inwoners van 55+ in een gemeente in Utrecht over het belang van woningisolatie.

Doel: hen motiveren om gebruik te maken van een gemeentelijke subsidie.

Houd rekening met:

·       beperkte digitale vaardigheden

·       behoefte aan duidelijkheid en vertrouwen

·       praktische stappen (wat moeten ze doen?)

 

Maximaal 300 woorden, in B1 niveau, helder en persoonlijk.

Waarom dit wél werkt?

Deze prompt neemt mee:

·       Specifieke doelgroep

·       Gedragsdoel (actie)

·       Context (regio, subsidie)

·       Psychologische factoren

·       Duidelijke taal voor iedereen door B1 niveau te gebruiken

 Resultaat: een brief die wordt gelezen én begrepen. Dus ook minder vragen via telefoon/mail/aan de balie.

Slechte prompt

“Geef ideeën voor participatie”

Wat gebeurt er?

Je krijgt standaardlijstjes die je al 100 keer hebt gezien.

Goede prompt

Je bent een senior participatieadviseur met ervaring bij Nederlandse gemeenten.

Geef 5 vernieuwende participatievormen voor het betrekken van inwoners bij de energietransitie in een wijk. Het gaat specifiek om het willen verduurzamen van de eigen woning.

Per idee:

·       korte uitleg

·       wanneer dit werkt (context)

·       risico’s / aandachtspunten

 

Vermijd standaardoplossingen zoals informatie of inloopavonden.

Waarom dit wél werkt

·       AI krijgt een rol (expertise)

·       Duidelijke verwachtingen

·       Kwaliteitsfilter (“vermijd standaardoplossingen”)

Het resultaat? Creatieve ideeën voor een participatietraject die echte betrokkenheid oplevert.